ส.อ.ท. หนุนรัฐเข้มงวดจัดการกากอุตสาหกรรมผิดกฎหมาย ชู Digital Product Passport เชื่อม GS1 ยกระดับระบบติดตามแบตเตอรี่ แผงโซลาร์เซลล์ใช้แล้ว
ส.อ.ท. หนุนรัฐเข้มงวดจัดการกากอุตสาหกรรมผิดกฎหมาย ชู Digital Product Passport เชื่อม GS1 ยกระดับระบบติดตามแบตเตอรี่ แผงโซลาร์เซลล์ใช้แล้ว
สภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย (ส.อ.ท.) นำโดย นายปรีดา วัชรเธียรสกุล รองประธาน ส.อ.ท. และประธานสถาบันน้ำ สิ่งแวดล้อม และ Climate Change พร้อมด้วยนายชญานินทร์ โพธิวรคุณ กรรมการสถาบันรหัสสากล (GS1 Thailand) ซึ่งเข้าร่วมแถลงข่าวในฐานะผู้แทนของนายพิภพ โชควัฒนา รองประธาน ส.อ.ท. และประธานสถาบันรหัสสากล (GS1 Thailand) ณ ห้องประชุม 802 ส.อ.ท. เพื่อเสนอแนวทางยกระดับการจัดการกากอุตสาหกรรมของประเทศ สนับสนุนภาครัฐตรวจสอบและบังคับใช้กฎหมายอย่างเข้มงวด พร้อมผลักดันระบบตรวจสอบย้อนกลับตลอดห่วงโซ่ และนำเทคโนโลยี Digital Product Passport มาใช้กับแบตเตอรี่และแผงโซลาร์เซลล์ใช้แล้ว
นายปรีดา วัชรเธียรสกุล รองประธาน ส.อ.ท. และประธานสถาบันน้ำ สิ่งแวดล้อม และ Climate Change เปิดเผยว่า ส.อ.ท. สนับสนุนนโยบายและการดำเนินงานของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรม ในการเร่งตรวจสอบและบังคับใช้กฎหมายกับโรงงานที่ประกอบกิจการจัดการกากอุตสาหกรรมอย่างไม่ถูกต้อง โดยเฉพาะกรณีการลักลอบทิ้งกากอุตสาหกรรม การจัดการของเสียไม่เป็นไปตามเงื่อนไขที่ได้รับอนุญาต และการดำเนินกิจการที่อาจก่อให้เกิดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมและประชาชน
ทั้งนี้ ส.อ.ท. เห็นว่าการบังคับใช้กฎหมายอย่างจริงจัง โปร่งใส และเป็นธรรม เป็นกลไกสำคัญในการยกระดับมาตรฐานอุตสาหกรรมไทย และสร้างความเป็นธรรมแก่ผู้ประกอบการที่ปฏิบัติตามกฎหมาย โดยไม่ควรปล่อยให้ผู้ประกอบการที่หลีกเลี่ยงต้นทุนด้านสิ่งแวดล้อมสร้างความได้เปรียบในการแข่งขันเหนือผู้ประกอบการที่ดำเนินกิจการอย่างถูกต้อง
“ส.อ.ท. สนับสนุนให้ภาครัฐดำเนินการอย่างเด็ดขาดกับผู้ประกอบการที่กระทำผิดกฎหมาย เพราะการลักลอบทิ้งหรือจัดการกากอุตสาหกรรมอย่างไม่ถูกต้อง ไม่เพียงสร้างความเสียหายต่อสิ่งแวดล้อมและชุมชน แต่ยังส่งผลกระทบต่อความน่าเชื่อถือของภาคอุตสาหกรรมโดยรวม การบังคับใช้กฎหมายที่จริงจังจึงเป็นการปกป้องทั้งประชาชนและผู้ประกอบการที่ดำเนินธุรกิจอย่างมีความรับผิดชอบ” นายปรีดากล่าว
ย้ำ Waste Generator ต้องรับผิดชอบกากอุตสาหกรรมจนถึงปลายทาง
นายปรีดา กล่าวเพิ่มเติมว่า การแก้ไขปัญหากากอุตสาหกรรมอย่างยั่งยืนจำเป็นต้องพิจารณาความรับผิดชอบตลอดห่วงโซ่การจัดการ ไม่ใช่เพียงการตรวจสอบโรงงานผู้รับบำบัดหรือกำจัดของเสียเท่านั้น แต่ต้องให้ความสำคัญตั้งแต่ผู้ก่อกำเนิดกากอุตสาหกรรม (Waste Generator) ผู้ขนส่ง (Waste Transporter) และผู้รับดำเนินการจัดการของเสีย (Waste Processor)
โดยเฉพาะภายใต้ประกาศกระทรวงอุตสาหกรรม เรื่อง การจัดการสิ่งปฏิกูลหรือวัสดุที่ไม่ใช้แล้ว พ.ศ. 2566 ซึ่งกำหนดหลักเกณฑ์และหน้าที่ความรับผิดชอบของผู้ก่อกำเนิดกากอุตสาหกรรม โดยผู้ก่อกำเนิดยังคงมีความรับผิดชอบตามที่กฎหมายกำหนด จนกว่าของเสียจะได้รับการจัดการแล้วเสร็จอย่างถูกต้อง
แนวทางดังกล่าวสะท้อนหลักการสำคัญว่า การนำกากอุตสาหกรรมออกจากโรงงานไม่ได้หมายความว่าความรับผิดชอบของผู้ก่อกำเนิดจะสิ้นสุดลงทันที
ดังนั้น โรงงานผู้ก่อกำเนิดจึงควรมีกระบวนการตรวจสอบและคัดเลือกผู้รับจัดการกากอุตสาหกรรมอย่างรอบคอบ โดยไม่พิจารณาเฉพาะต้นทุนการจัดการของเสีย แต่ควรประเมินความเหมาะสมของใบอนุญาต ขีดความสามารถในการจัดการ เทคโนโลยีที่ใช้ ระบบควบคุมมลพิษ ประวัติการปฏิบัติตามกฎหมาย และความเสี่ยงด้านสิ่งแวดล้อมของผู้รับดำเนินการด้วย
“การเลือกผู้รับจัดการกากอุตสาหกรรมโดยพิจารณาเพียงราคาต่ำที่สุด อาจไม่ได้สะท้อนต้นทุนที่แท้จริง โดยเฉพาะต้นทุนความเสี่ยงด้านสิ่งแวดล้อมและความรับผิดตามกฎหมาย ผู้ก่อกำเนิดจึงต้องมีระบบคัดเลือกและติดตามผลการจัดการของเสียที่สามารถตรวจสอบได้ เพราะความรับผิดชอบไม่ได้สิ้นสุดเพียงวันที่รถขนของเสียออกจากประตูโรงงาน”นายปรีดากล่าว
เสนอภาครัฐยกระดับ Waste Traceability ตรวจสอบย้อนกลับได้ตลอดห่วงโซ่
ส.อ.ท. เห็นว่าประเทศไทยควรเร่งพัฒนาระบบตรวจสอบย้อนกลับกากอุตสาหกรรม (Waste Traceability) ให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น โดยเชื่อมโยงข้อมูลตั้งแต่ต้นทางถึงปลายทาง ทั้งข้อมูลชนิดและปริมาณของเสีย การขนส่ง การรับของเสียเข้าสู่สถานประกอบการ และหลักฐานการบำบัด กำจัด หรือการนำกลับมาใช้ประโยชน์
ทั้งนี้ ควรต่อยอดจากระบบรายงานและเอกสารกำกับการขนส่งกากอุตสาหกรรม (Manifest) ที่มีอยู่แล้ว ให้สามารถตรวจสอบความสอดคล้องของข้อมูลระหว่างผู้ก่อกำเนิด ผู้ขนส่ง และผู้รับจัดการได้อย่างเป็นระบบ รวมทั้งสนับสนุนการวิเคราะห์ความผิดปกติและประเมินความเสี่ยง เพื่อให้หน่วยงานกำกับดูแลสามารถใช้ข้อมูลในการวางแผนตรวจสอบและบังคับใช้กฎหมายได้อย่างตรงจุด
“หัวใจสำคัญของการบริหารจัดการกากอุตสาหกรรมในอนาคต คือ เราต้องรู้ว่าของเสียเกิดจากที่ใด ถูกส่งไปที่ไหน ใครเป็นผู้รับผิดชอบ และท้ายที่สุดได้รับการจัดการด้วยวิธีการใด โดยจะต้องมีข้อมูลและหลักฐานที่ตรวจสอบย้อนกลับได้จริง” นายปรีดากล่าว















